Menenio Agrippa

MENENIO AGRIPPA

Quànda SPQR.
l'era 'l stèma di Rumà,
i Patrizi i gh'era i tère,
i Plebèi duma i sò mà.

  Pòta neh ! sürzà che isé
  i sa üsmaia gna per schèrs,
  ma i rugnaia töt al dé
  e i sé ardaia per tréèrs.
Dopo èsper a la festa,
l'era asé 'n mès dè Falèrno,
che dedré 'l tempio dè Vesta,
i sa daia bote d'infèrno.
  Pò a la fì chi 'ndaia a pèrt ?
  La rezù l'era dè cèrt
  tüta quanta di Plebèi,
  ma i Patrise i gh'era i ghei.....
Töcc i dé naia i Plebèi,
a sfugàss con ti sò Dei;
"Giove, o Giove di puarècc"
(chèl di sciur l'era amò 'n lècc)
  Arda zò dè chèste bande,
  che 'n sà ché sènsa müdande,
  sènsa tòga, sènsa pà,
  a 'nsa mia se 'n ria a 'ndumà.
"Giove ! 'l scèt l'è i lècc coi fèrse,
manda zò na qualch sesterse".
Padre Giove 'n mèss ai stèle,
l'era adré a sparà masèle,
  söi vilàn dì Monti Iblèi,
  sa 'n fregàia di Plebèi.
  E isé 'n dé cor fò na us:
  fèsta 'ncö, dumà, e pus:
urden dè Suplicio e Lino,
truàss töcc sö l'Aventino
Dito fato 'n söl mèsdé,
l'Aventino l'era pié.
  'N burdelére dè Plebèi
  co na strage dè cartei:
  "No ! ad guerram cum Samnìtis"
  "Date panem pro Quirìtis"
"Bastat cum latino in schola"
"Viva Mao"... " Coca Cola".
Parla Lino e 'l fà: "Rumà !
che mè fà 'notra cità:
  i Patrise i staghe a Ruma,
  che nu 'nvece 'n funda Tuma.
  I tacugne fin chì vör:
  ma fà gratèm che ma spiör".
Suta 'l palco i scècc Plebèi,
i cantaia cumè sturnei,
("Sul che tà spuntèt viscol e rutùnd
sö l'Aventino i tò caài duma:
ma ègne 'n culp, se Te ést vergot al mund,
magiùr de Tuma, magiùr dè Tuma.)
  An chèl mentre ègnia 'n sà
  söl tradù dè la Sabina,
  'n tizio gris dè mè-za età
  slundràt zò 'ndè purtantina.
" Chi ca l'è ? 'l sümèia a l'Agrippa... "
" Chi ? Menenio ? chèl lè bù... "
" Ana oi, l'è tüta tripa "
" L'è decórde coi padrù ".
  Ma Menenio 'l valsa 'n bras,
  e d'incanto töcc i tas.
"Operarii, exercentès,
mimi, agricolæ, studentès,
siderurgici, pastorès,
necturbini, cantautorès,
et quant'àlteri infelicies
ruscam virdam non vidites !
  Toti quantis vos pensatis,
  que est de fèssis laborare,
  si Patricij campàt gratis,
  e non fàciunt quam magnare,
  justum est, porca Minerva !
  sumus filij de la serva ?"
"Chèsto sé cà l'è 'n parlà
dè cuscènsa, dè Rumà"
  "Roma est ut corpus humanus
  cum suis gambis, branchia, manus...
  quis est manus que laburat ?"
  "No ! I Plebei dè la Suburra !"
"Quis procurat pappatoria ?"
"No de la tribù Pretoria !"
"Ma apparatus digerentes,
sunt Patricij et sui parèntes,
duces, consules, præfecti
et consimiles insecti".
  "T'é sentit...?, l'è sö dè giro,
  'L parla pròpe mè 'n papiro !"
"Ma si bucca non maiòccat,
tottum corpus presto ciòccat,
e sprefundàt in Avernum,
ubi est aquam,..... non Falernum."
"Tüso dì, che se 'n laura,
'n maia töcc, o 'va 'n malura."
  "Video que, habèt capitum
  la substantiam del quaesitum,
  che facimus ? secessiònem,
  o imus toti ad colatiònem ?"
"Co-la-tiò-nem ?! " I Plebèi
i è 'n prealarme 'n dì büdei,
"E i palanche ???, paga Agrippa !:
gnòccos, cicium, vino, trippa."
  A sentì tanta abundànsa,
  ai Plebèi ga spunta i àle,
  dal profondo dè la pansa,
  ga é sö n'urlo bestiale.
"Hostis... ! töcc a l'usteréa,
dai Terensio...., cor...Pumpéa "
  Sö l'Olimpo Giove pluvio
  stràcc masàt dèl tirasègn,
  sintàt zò 'l fa 'n pediluvio,
  'l sè sentia töt quànt reègn.
ma stremit dè stò burdèl,
al trebüca 'n dèl sidèl,
truna 'n cél, e 'n d'un mument,
piöff zo aqua dè straènt.
  An dè n'amen giuegn, e ècc,
  i era töcc curicc a tècc,
  a 'n di tràni a fà la nàia,
  i cantàia..... i cantàia:
"Usteria dè la Sibilla......"
"parapontii... pontii... pò "
"Coi Plebee, nù 'n và a mila..."
"coi Patrisie....amò de pö"
  Chèl che é dopo, per decènsa,
  gna parlando con licènsa,
  pöde mia cüntàvèl sö.
A la sira 'n vèrs i vòtt,
an dèl pié dèl rebelòtt,
al prefèt dé la cità,
tant per desfesài a cà,
  'l manda la quàtèr centürie
  co na sfilsa dè carècc,
  i a-muntuna sö, mè angürie
  e i-a mena töcc i lècc.
Al dé dopo dè bunura
i era töcc a laurà,
fasìa 'n cólt dè la malura,
gh'era 'n sòfec dè crepà.
  Ma i Patrisi 'n dèl Senato,
  i era sintacc zo bei quècc,
  col sò cono dè gelato,
  co la bira e 'l cafè frècc.
S' üri fàga ? Al mund al nàia
'me stà scrécc, che 'l gà dè nà:
chi ga i sòlc al biff, al maia,
e 'l por diaol al và a laurà.
  Per adès nì a ocüpà,
  'n pér dè üniversità,
  e se resta ergott per mé,
  an sà et....al mis ca é.

.***.
Autore TULLIO SANTAGIULIANA (Treviglio)
Trascrizione testo Dominoni Pietro

(Click per poesie)